Τρεις βασικές καταστάσεις στην λειτουργική επίθεση

Του Τάκη Πανούλια

Στο προηγούμενο άρθρο αναφέρθηκα στο πιο βασικό συστατικό μιας λειτουργικής επίθεσης το decision making το οποίο αναπτύσσεται μέσα από την ομαδική δουλειά.

Η αυτοπεποίθηση ως συστατικό επιτυχίας μιας ομάδας

Μερικοί προπονητές βασίζονται στα fundamentals του παιχνιδιού, ή στο decision making σε επίθεση (κυρίως) και άμυνα. Άλλοι στους αυτοματισμούς ή στην υπομονή για να βγει ένα σουτ με μεγάλο ποσοστό επιτυχίας. Άλλοι επιμένουν στις βασικές αρχές της άμυνας ή στον αιφνιδιασμό.

Η διαχείριση του νεαρού ''σταρ'' παίκτη

Η διαχείριση  του νεαρού ''σταρ'' από τον προπονητή σε αυτές τις ηλικίες αποτελεί σημαντική υπόθεση για τον ίδιο τον παίκτη και την ομάδα του. 

Προβλήματα στην αξιοποίηση των ταλαντούχων παικτών

Η ύπαρξη πολλών ταλαντούχων νεαρών παικτών στο ελληνικό μπάσκετ είναι δεδομένη. Ή αξιοποίηση των ταλαντούχων παικτών, καθώς και η αντιμετώπιση που πρέπει να έχουν αυτοί οι αθλητές από τους προπονητές τους είναι θέματα που πρέπει να εξετασθούν με πάρα πολύ μεγάλη προσοχή.

Μπασκετική κουλτούρα, επικοινωνία και ανάπτυξη παικτών στην προπόνηση ομάδων μπάσκετ (Μέρος 2ο)

Προσέγγιση στην προπονητική διαδικασία (συνέχεια)

Ο προπονητής πρέπει να προπονεί τους παίκτες του σε συστήματα και ειδικές καταστάσεις (σενάρια) αλλά είναι πολύ σημαντικό αυτό να μην γίνεται μηχανιστικά αλλά να υπάρχει δουλειά στο διάβασμα των φάσεων. Οι προπονητές οφείλουν  να προετοιμάζουν τους παίκτες τους στο διάβασμα των φάσεων και την αναπροσαρμογή των επιλογών ανάλογα με την αντίδραση της άμυνας.

Βασικές αρχές της μάθησης (από το TBD)

(Ισχύει για προπονητές και παίκτες)

1. Μαθαίνουμε καλύτερα όταν "έχουμε την επιθυμία και την θέληση να μάθουμε″. Τα ενθουσιώδη νεανικά μυαλά είναι πρόσφορο έδαφος για μάθηση.

2. Μαθαίνουμε καλύτερα όταν έχουμε ανοιχτό μυαλό και αναγνωρίζουμε ότι δεν γνωρίζουμε κάτι και αναγνωρίζουμε την ανάγκη να το μάθουμε.

3. Μαθαίνουμε καλύτερα όταν το αντικείμενο της μάθησης παρουσιάζεται

•   σταδιακά σε μικρές δόσεις,
•   από το απλό στο πολύπλοκο
•   και με λογική σειρά.

4. Πρέπει να προχωράμε προοδευτικά και αν δεν έχουμε εμπεδώσει κάτι να επιμένουμε έως ότου γίνει κτήμα μας για να προχωρήσουμε. Μαθαίνουμε πρώτα την δεξιότητα, μετά την εφαρμόζουμε με ταχύτητα και τελικά σε συνθήκες αγώνα.

5. Μαθαίνουμε καλύτερα όταν υπάρχει μια συγκεκριμένη μεθοδολογία και  ακούμε μια συγκεκριμένη ορολογία.

6. Μαθαίνουμε περισσότερο όταν εφαρμόζουμε κάτι, λιγότερο όταν βλέπουμε και ακόμα λιγότερο όταν ακούμε.

7. Μαθαίνουμε καλύτερα όταν έχουμε έστω μερική επιτυχία σε αυτό που κάνουμε. Η επιτυχία δημιουργεί αυτοπεποίθηση που με την σειρά της περισσότερη όρεξη για δουλειά που φέρνει περισσότερη επιτυχία και ο κύκλος συνεχίζεται.

8. Μαθαίνουμε καλύτερα όταν εκτελούμε κάτι με σωστό και ποιοτικό τρόπο έως ότου γίνει συνήθεια και αυτοματισμός. 

9. Μαθαίνουμε καλύτερο όταν δουλεύουμε σε κατάλληλο περιβάλλον που εξασφαλίζει σωστές συνθήκες μάθησης.

10. Μαθαίνουμε καλύτερα όταν υπάρχει αξιολόγηση και ανατροφοδότηση.

Play name: X Εναντίον Ζώνης

Zone offense - Play name: X

Στόχος της επίθεσης αυτής είναι να προβληματίσουμε το κεντρικό αμυντικό της ζώνης και να περάσουμε την μπάλα κοντά στο καλάθι σε περίπτωση που δεν έχουμε το επιθυμητό αποτέλεσμα με τα περιφερειακά σουτ εναντίον ζώνης. Παράλληλα έχουμε και απειλή από την περιφέρεια με δύο καλούς σουτέρ.  

Αν έχουμε δύο παίκτες που δεν απειλούν ιδιαίτερα μπορούμε να τους κρύψουμε στις θέσεις 1 και 5. τώρα αν και ο 1 μπορεί να εκτελέσει με επιτυχία από το τρίποντο και ο 5 από μέση απόσταση τότε έχουμε περισσότερες πιθανότητες επιτυχίας.   

Κάθε φορά που η μπάλα θα περάσει στο post η διαδικασία του συστήματος παγώνει και παίζουμε με τρίγωνα. Αν η μπάλα από τον παίκτη στο post περάσει ξανά στην περιφέρεια μπορούμε να συνεχίσουμε. Η επίθεση αυτή μπορεί να δουλέψει και εναντίον άμυνας man to man.

Η αρχική διάταξη είναι

1-3-1.

1 είναι ο point και ξεκινά ντρίπλα επάνω στο αμυντικό Χ1. Ο 2 είναι στο wing αρχικά αλλά μόλις ξεκινήσει ντρίπλα ο 1 κατεβαίνει χαμηλά τόσο για να τραβήξει τον Χ3 της ζώνης. Δεν θέλουμε να πάει ο 2 στην γωνία σε καμία περίπτωση αλλά ούτε να μείνει στο wing.  

Αν ο 2 είναι αμαρκάριστος έχει ένα πιθανό σουτ νωρίς. Αλλά ο παίκτης αυτός πρέπει να είναι πολύ καλός σουτέρ και να συνιστά απειλή.

Με την μπάλα στον 2 αμέσως ανοίγουν πολλές γραμμές πάσας. Ειδικά αν οι αμυντικοί της ζώνης δεν προσαρμοστούν κατάλληλα.

Ακόμα και σε καλή προσαρμογή ο 4 με ένα σκριν στην πλάτη της άμυνας μπορεί να δώσει ένα αμαρκάριστο σουτ στον 3 με skip πάσα.

Η πιθανότητα να "ματσαριστεί″ η άμυνα με αυτόν τον τρόπο είναι μια πολύ καλή επιλογή της άμυνας ζώνης. Αλλά πλέον δεν είναι ζώνη αλλά έχει μετατραπεί σε man to man. Αυτό σημαίνει ότι άμεσα μπορούμε να παίξουμε όπως και εναντίον mtm ακόμα και με ένα απλό pick and roll ή ένα post up με τον 5.

Η κίνηση Χ περιλαμβάνει σκριν στον παίκτη που παίζει ρόλο κεντρικού και οι 3 και 4 κάνουν κίνηση Χ.

Ο Χ4 της ζώνης έχει μείνει ουσιαστικά ανάμεσα σε 3 παίκτες. Γιατί εκτός από τον 3 ο οποίος μπορεί να πάρει την μπάλα κάτω από το καλάθι, σε θέση short corner ή ακόμα και τρίποντο ειδικά αν ο 2 κάνει μια δύο ντρίπλες προς τον wing για να τραβήξει τον X3 μαζί του. 

Από την πλευρά του προπονητή της άμυνας σε κατάσταση match up η άμυνα μπορεί να αντιδράσει καλύτερα και να πάρει ο Χ4 τον 3 και ο Χ5 να κατέβει με τον 4. Αυτό όμως θα δώσει την δυνατότητα στον 5 που ήταν ο σκρίνερ να ρολάρει μόνος του μέσα στην καρδιά της ζώνης. Αν ο Χ5 κλείσει στο 5 τότε υπάρχει alley oop  στον 4 ή ακόμα αν ο 4 είναι καλός σουτέρ να ανοίξει και τότε υπάρχει πρόβλημα. Δείτε τις περιπτώσεις παρακάτω.

Βλέπουμε εδώ τις περιπτώσεις. Η περίπτωση να κυνηγήσει ο Χ5 τον 4 έξω ή να πάει ο 2 δεν είναι εύκολες και ξανατονίζω ότι πλέον έχουμε κατορθώσει τον πρώτο στόχο που έχει μια άμυνα ζώνης (εκτός από τον να σκοράρει). Αυτό είναι να κάνει την ζώνη man to man άμυνας που  είναι συνηθισμένοι να παίζουν οι παίκτες εναντίον της.

Μια καλύτερη πιθανότητα που θα ήθελε ο coach στην άμυνα θα είναι να πάρει ο Χ4 τον 3, ο Χ5 τον 5 και ο Χ2 να κατέβει και να πάρει τον 4. Αλλά αυτή η περίπτωση (αν υποθέσουμε ότι η άμυνα θα συνεννοηθεί για όλες αυτές τις προσαρμογές είναι ακόμα πιο man to man άμυνα και ένα απλό pick and roll λύει το πρόβλημα, όπως φαίνεται στο σχήμα. Αν ο coach της άμυνας ήθελε τόσο man to man άμυνα θα την έπαιζε από την αρχή.

Όμως ας επιστρέψουμε στην κλασική ζώνη από το έκτο σχήμα δηλαδή. Εδώ είναι και η περίπτωση μιας κλασσικής ζώνης. Ο 3 έχει καλάθι από κοντά κάτι που θέλουμε όταν τα σουτ δεν πέφτουν στο καλάθι. Ο 5 κάνει screen πάντα στον κεντρικό  σε άμυνες (1-3-1, 2-3, 2-1-2, 1-1-3, 1-2-1-1) ή στο απέναντι κάτω αμυντικό της απέναντι πλευράς σε περίπτωση που η ζώνη είναι (1-2-2, 2-2-1, 3-2) που δεν υπάρχει κεντρικός αμυντικός.

Η όλη διαδικασία του Χ δηλαδή είναι ο 3 δέχεται και περνάει ώμο με ώμο από το screen του 5, πατάει στην ρακέτα για λίγο και μετά ανοίγει στην κοντινή γωνία (short corner). Ο 5 πάντοτε μετά το screen γυρίζει προς την μπάλα ''ρολάροντας'' επάνω στον αμυντικό για να δεχτεί και αυτός πάσα άμεσα ή στο high post.

 Ο 4 κινείται στην πλάτη της άμυνας στο απέναντι low post για μια lob πάσα από το 2. Ο 1 κινείται σε θέση για σουτ. Όλα γίνονται σχεδόν ταυτόχρονα.

Η κατάληξη είναι 4 πιθανές πάσες. Αμέσως ξεκινά η διαδικασία μεταφοράς της μπάλας στην άλλη πλευρά (ball reversal).   

O επιθετικός 2 κάνει πάσα στον 1 και άμεσα ο 3 κάνει κίνηση Χ προς τα έξω στο σημείο που φαίνεται στο σχήμα. Αμέσως μετά την πάσα και ο 2 κόβει στην ρακέτα και περνά στο απέναντί wing.  

Μετά τα κοψίματα ο 5 που είναι στην γραμμή του φάουλ γυρίζει και κάνει ξανά σκριν στο κεντρικό αμυντικό της ζώνης και ο 4 ανεβαίνει στο high post (4 & 5 αλλάζουν θέσεις δηλαδή). Ο 4 διαβάζει την αντίδραση της άμυνας και μπορεί να δεχθεί πάσα μέσα στην ρακέτα. Είναι στην ευχέρεια του προπονητή να επιλέξει αν θέλει η κίνηση μέσα στο καλάθι γίνει πριν τα κοψίματα των 3 και 2 αλλά δεν πρέπει ποτέ να γίνουν ταυτόχρονα.  Η μπάλα μεταφέρεται στην άλλη πλευρά.

Ο 3 μόλις κάνει πάσα στον 2 κόβει απέναντι (Χ κόψιμο πάλι) και ο 5 κάνει ξανά σκριν στον κεντρικό για να περάσει τώρα ο 4 μέσα ο καλάθι για ένα lay up ή κοντινό σουτ ή ακόμα και τρίποντο αν είναι ικανός σουτέρ. Ο 1 περνά στην πλευρά της μπάλας στην θέση που ήταν ο 3. Όπως βλέπουμε στο σχήμα και οι παίκτες έχουν περίπου την ίδια διάταξη με την αρχική.

Αν υπάρχει χρόνος μπορούμε να συνεχίσουμε την κίνηση με τον ίδιο ακριβώς τρόπο. Η κίνηση μπορεί να παιχθεί και εναντίον άμυνας man to man.

Κανονισμός 3 δευτερολέπτων: Ανάλυση μέσω βίντεο

Το συγκεκριμένο κλιπ έχει θέμα τον κανονισμό των 3 δευτερολέπτων και αποσαφηνίζει αρκετές περιπτώσεις. Επειδή πρόσφατα είχα μια διαφωνία με διαιτητή σε αγώνα της ομάδας μου το βάζω και σαν θέμα προς συζήτηση αλλά και σαν δικαίωση για το επιχείρημα μου. 

Η περίπτωση για την οποία διαφώνησα είναι η ξεκάθαρη και αναλύεται μαζί με άλλες παρόμοιες από το 7:16 έως το 10:10. Εγώ αναφερόμουν στην πρώτη, που αφορά περιπτώσεις όπου ο επιθετικός αποκτά ''παράνομα'' το πλεονέκτημα για επιθετικό ριμπάουντ. Οι υπόλοιπες αφορούν περιπτώσεις που ο επιθετικός εμποδίζει την άμυνα να παίξει σωστά λόγω παρατεταμένης παραμονής του στην ρακέτα.

Σε κάθε περίπτωση, η ανάλυση που γίνεται για όλες τις περιπτώσεις που αφορούν το κανονισμό, είναι εξαιρετικά χρήσιμη για προπονητές, διαιτητές, φιλάθλους και παράγοντες.

Panathinaikos - 6 Bang Bang (Από nikitas25)

Panathinaikos - 6 Bang Bang από nikitas25

Η αρχή της ισορροπίας...

Του Τάκη Πανούλια

22/02/2012

Την αφορμή για να γράψω το σημερινό μου άρθρο μου την έδωσε η είδηση της αποχώρησης του Drew Nicholas από την Armani MI. Δεν απέχει μεγάλο χρονικό διάστημα από το καλοκαίρι που ακούγαμε και διαβάζαμε πως με την αποχώρηση του Φώτση και του Nicholas ο Παναθηναϊκός κινδύνευε με διάλυση. Ακόμα και σοβαροί μπασκετικοί αναλυτές έπεσαν στην παγίδα του αναθέματος προς την διοίκηση των "πρασίνων".

Το ίδιο ισχύει και για την αντίπερα όχθη όπου είχαμε ανάλογες καταστάσεις με τις μαζικές αποχωρήσεις στο στρατόπεδο του Ολυμπιακού. Οι δύο περιπτώσεις (των ομάδων) έχουν αρκετές και σημαντικές διαφορές βέβαια αλλά και οι δύο αποδεικνύουν ξεκάθαρα ένα πράγμα.

Ότι το βασικό συστατικό για να φτιαχτεί μια ομάδα στο μπάσκετ είναι ισορροπία στο ρόστερ της.

Στην δημιουργία μιας ομάδας ικανής να διεκδικήσει υψηλούς στόχους ο κόσμος του αθλητισμού των κάθε λογής "τοπιών" έχει μπολιαστεί με πάμπολλες εμμονές.

· Η ομάδα χρειάζεται πολλούς ισάξιους παίκτες…

· Πολλοί ισάξιοι παίκτες δημιουργούν πρόβλημα λόγω συγκρούσεων μέσα στην ομάδα.

· Μία ομάδα με καλό ρόστερ δεν χρειάζεται να το φορτώνει και με άλλους, ισάξιους παίκτες, αλλά πρέπει να αποκτήσει ένα παίκτη ηγέτη το επονομαζόμενο και…μεγάλο όνομα (π.χ Σπανοβαγγελοσωτηρόπουλος).

· Η παρουσία ενός μεγάλου ονόματος σε μία ομάδα μπορεί να φέρει στην ομάδα ζήλεια, με αποτέλεσμα να καταστρέφει την ομαδικότητα.

Τα πράγματα τις περισσότερες φορές είναι πολύ πιο πολύπλοκα από ότι φαίνονται. Όσοι είμαστε απέξω είναι δύσκολο να τα αξιολογήσουμε.

Ο λόγος που δεν μπορούμε να αξιολογήσουμε τι ακριβώς θέλει η ομάδα, για να έχει ένα ισορροπημένο ρόστερ, και σίγουρα μπορεί ο προπονητής της σε συνεργασία με το επιτελείο του και την διοίκηση είναι ότι δεν ζούμε την ομάδα στην καθημερινότητα της. Επομένως δεν έχουμε τις ίδιες πληροφορίες με εκείνον για να τις αξιολογήσουμε.

Σε πολλές ομάδες ο συναγωνισμός μεταξύ ισάξιων παικτών αποβαίνει σε όφελος της ομάδας. Σε άλλες δημιουργεί χάος.

Η ύπαρξη ενός star πολλές φορές οδηγεί μια ομάδα στην γη της επαγγελίας ενώ άλλοτε την σπρώχνει στα τάρταρα της καταστροφής με τους υπόλοιπους παίκτες να εκδικούνται το χαϊδεμένο παιδί με άρνηση αποδοχής.

Μεγάλο ρόλο σε όλες αυτές τις καταστάσεις παίζει το γεγονός να ξέρουν οι παίκτες πως δεν θα αδικηθούν από τον προπονητή (αγωνιστικά) αλλά και την διοίκηση (οικονομικά) στην προσπάθεια που καταβάλουν αλλά κυρίως στην προσφορά τους στην υλοποίηση των στόχων της ομάδας.

Επομένως είναι φρόνιμο να πούμε ότι όσα ξέρει "ο νοικοκύρης δεν τα ξέρει ο κόσμος όλος". Λάθη γίνονται πολλά και θα γίνονται γιατί η αξιολόγηση του ανθρώπινου παράγοντα εμπεριέχει πάντοτε ρίσκο. 

Το βασικό συστατικό είναι να φτιαχτεί μια ομάδα με ισορροπία στο ρόστερ της. Το πώς θα το πετύχεις είναι το δύσκολο. 

Με όλα αυτά δεν θέλω να κάνω το συνήγορο του Παναθηναϊκού ή του Ολυμπιακού και των ανθρώπων του για τις αποφάσεις που πήραν.

Η αποχώρηση του Nicholas δεν σημαίνει ότι επειδή ο συγκεκριμένος παίκτης δεν κόλλησε στην Armani MI δεν θα ήταν χρήσιμος στους "πράσινους". Τα ΑΝ στον αθλητισμό όμως δεν σημαίνουν και πολλά.

Απλά για ακόμα μια φορά αποδεικνύεται ότι η δημιουργία μιας ομάδας πρέπει να είναι αποτέλεσμα συγκεκριμένης δουλειάς και φιλοσοφίας που θέλει χημεία που είναι όμως δύσκολο να την προεξοφλήσεις. Δεν υπάρχει μια συγκεκριμένη συνταγή για όλους.

Οι αμερικάνοι που έχουν μανία στον αθλητισμό με τα "sayings"… λένε πως δεν υπάρχει ΕΓΩ στην λέξη ΟΜΑΔΑ (there is no I on the word TEAM).

Μεγάλε δεν στα είπανε καλά τα πράγματα. Σίγουρα δεν υπάρχει ΕΝΑ εγώ στην λέξη ομάδα… αλλά πάμπολλα και τις περισσότερες φορές έχουν μεγαλύτερο μέγεθος από ουρανοξύστη…

Μην το δείρεις το ανθρωπάκι

Του Τάκη Πανούλια

15/10/2010

O ΣΕΠΚ, για μία ακόμη φορά, δηλώνει την αμέριστη συμπαράστασή του στη δυναμική διεκδίκηση των δίκαιων αιτημάτων του ΠΣΑΚ. Την ανακοίνωση τη διαβάσατε, οπότε δεν υπάρχει κανένας λόγος να επαναλαμβάνουμε τα ίδια.

Συμπαράσταση, λοιπόν, για την προσπάθεια που έχει ξεκινήσει, σαν κοινός στόχος αθλητών και προπονητών, για την προστασία και πρόοδο του αθλήματος, με τη διασφάλιση, προάσπιση και κατοχύρωση θεμελιωδών δικαιωμάτων μας.

Και ο ΣΕΠΚ καλεί όλα τα μέλη του να διευκολύνουν με τον καλύτερο δυνατό τρόπο τους αθλητές των ομάδων τους, που συμμετέχουν στην κινητοποίηση του ΠΣΑΚ.

Να συμπαρασταθούμε, να διευκολύνουμε αλλά εμείς πότε θα πολεμήσουμε; Για το δικαίωμα να δουλεύουμε με αξιοπρέπεια, ώστε να μην μας αποκαλούν υπάλληλους, που θα κάνουν αυτό που θα μας πούνε.

Είναι υποτιμητικό να είναι κανείς υπάλληλος; Φυσικά και δεν είναι. Αλλά το νόημα της φράσης είναι… αυτοί θα κάνουν "τουμπεκί", όπως πάντα, γιατί είναι ο τελευταίος τροχός της αμάξης. Τους αλλάζουμε σαν τα πουκάμισα, τους έχουμε χωρίς συμβόλαια, δεν τους πληρώνουμε, οπότε τί ασχολείστε με αυτούς;

Όλοι οι άλλοι είναι το μπάσκετ και οι προπονητές υπάλληλοι. Λογικό μου ακούγεται, αφού ούτε βάζουν, ούτε παίρνουν χρήματα. Το μόνο που κάνουν είναι να συμπαραστέκονται. Είναι κάτι σαν τον άμαχο πληθυσμό, κάτι σαν τις παράπλευρες απώλειες (collateral damages), που λένε και στο χωριό μου

Οι άνθρωποι που οργανώνουν, επιλέγουν, προπονούν, διδάσκουν, καθοδηγούν τις ομάδες τους, δεν προσφέρουν τίποτα στο μπάσκετ. Οι άνθρωποι των οποίων η δουλειά κρίνεται κάθε εβδομάδα από όλους και σε κοινή θέα, περισσότερο από οποιουδήποτε manager επιχειρήσεων, CEO (Chief executive officer), executive, corporate officer, administrator, ή οτιδήποτε άλλο δεν είναι τίποτα.

Τί και αν στις επιχειρήσεις μελετούν το μοντέλο του προπονητή (head coach), γιατί πιστεύουν ότι πλέον οι επικεφαλείς των επιχειρήσεων έφτασαν στο σημείο που βρίσκονταν ανέκαθεν οι προπονητές των σπορ.

Το έργο τους να κρίνεται συνεχώς και με μεγάλη αυστηρότητα από γνώστες και άσχετους. Επομένως ΣΕΠΚ εσύ ρούφα το αυγό σου μπούλη…

Αντί επιλόγου το απόσπασμα από μια εκ των κορυφαίων ελληνικών ταινιών. Στη θέση του Αντωνάκη βάλτε τον ΠΣΑΚ, στη θέση της Ελένης και των φιλενάδων της βάλτε τον ΕΣΑΚΕ και στη θέση των φίλων του γαμπρού τον ΠΣΑΚ...

Δεν μίλησε το ανθρωπάκι. Μην το δείρεις όταν πάτε στο σπίτι!

.